Folia transferowa, nazywana też aplikacyjną albo montażową, to warstwa, dzięki której napis wycięty ploterem trafia na szybę, ścianę czy auto w jednym kawałku. Bez niej każdą literę trzeba by układać osobno, a odstępy i linia bazowa rozjechałyby się przy pierwszym słowie. Poniżej wyjaśniamy, jakie są rodzaje transferu, jak go dobrać do folii i skąd bierze się najczęstszy problem: napis, który nie chce odejść od podkładu. Tekst jest częścią przewodnika folie reklamowe ploterowe.
Jak działa folia transferowa
Po cięciu ploterem folia kolorowa leży na silikonowanym podkładzie. Tło wokół liter usuwa się ręcznie, co nazywa się wybieraniem. Zostają same litery, każda osobno. Na wierzch nakłada się folię transferową, dociska rakla i zdejmuje podkład. Litery przechodzą na transfer, bo jego klej trzyma je mocniej niż silikon podkładu.
Potem całość nakleja się na podłoże. Klej folii kolorowej chwyta powierzchnię mocniej niż klej transferu trzyma litery, więc po dociśnięciu transfer zdejmuje się, a napis zostaje. Cały proces opiera się na jednym warunku: każda kolejna warstwa musi trzymać mocniej niż poprzednia.
Rodzaje folii transferowej
Papierowa
Transfer papierowy to cienki papier z klejem. Dobrze znosi aplikację na mokro, bo woda przechodzi przez papier i pomaga odkleić go od liter. Łatwo się go tnie i układa na dużych płaskich powierzchniach. Wadą jest ograniczona przejrzystość: pozycjonowanie napisu względem krawędzi szyby czy innych grafik jest trudniejsze.
Przezroczysta
Transfer przezroczysty to folia z tworzywa, najczęściej z siatką pomocniczą. Widać przez nią podłoże, więc łatwo ustawić napis w poziomie i spasować kilka kolorów nakładanych warstwami. To standard przy napisach na witrynach i przy logotypach złożonych z kilku folii.
Siła kleju
Każdy rodzaj występuje w kilku wariantach siły klejenia: niskiej, średniej i wysokiej. Niski klej sprawdza się przy folii o gładkiej powierzchni i przy dużych literach. Wysoki jest potrzebny przy folii matowej lub strukturalnej i przy drobnych elementach, które inaczej zostaną na podkładzie.
| Rodzaj transferu | Przejrzystość | Aplikacja na mokro | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|---|
| Papierowy, klej niski | słaba | dobra | duże litery z folii błyszczącej, płaskie ściany |
| Papierowy, klej średni | słaba | dobra | napisy ogólnego przeznaczenia |
| Przezroczysty, klej niski | pełna | ograniczona | szyby, folia połyskowa, łatwe pozycjonowanie |
| Przezroczysty, klej średni lub wysoki | pełna | ograniczona | folia matowa, drobne elementy, spasowanie kolorów |
Przy transferze przezroczystym na mokro woda nie przechodzi przez folię, więc trzeba ją dokładniej wypchnąć raklą spod napisu.
Dlaczego folia transferowa nie odbija
To najczęstsza skarga przy samodzielnym montażu: transfer zdejmuje się z podkładu, a litery zostają na miejscu, całe albo w kawałkach. Przyczyny są zwykle cztery.
Za słaby klej transferu
Transfer musi trzymać litery mocniej niż podkład. Folia matowa ma chropowatą powierzchnię, więc klej transferu styka się z nią na mniejszej powierzchni niż z folią błyszczącą. To samo dotyczy folii strukturalnych i metalizowanych. Rozwiązaniem jest transfer o wyższej sile klejenia.
Za słabe dociśnięcie
Transfer położony na napis bez docisku trzyma tylko punktowo. Trzeba go przejechać raklą z obu stron: od strony transferu, a potem po odwróceniu także od strony podkładu. Przy drobnych elementach pomaga dociśnięcie każdej litery osobno.
Zły kąt zdejmowania
Podkład zdejmuje się od transferu, a nie transfer od podkładu. Napis kładzie się transferem do stołu i ściąga podkład pod ostrym kątem, blisko płaszczyzny. Jeśli litera zaczyna zostawać, wraca się, dociska i próbuje jeszcze raz.
Temperatura i wilgoć
Zimny klej traci przyczepność. Folia i transfer przyniesione z nieogrzewanego magazynu powinny osiągnąć temperaturę pomieszczenia przed pracą. Wilgoć na podkładzie osłabia z kolei transfer papierowy.
Jak wybrać transfer do folii
- Folia błyszcząca, duże litery. Wystarczy klej niski, papier albo folia przezroczysta.
- Folia matowa, drobny tekst. Transfer o wyższej sile klejenia, najlepiej przezroczysty.
- Napisy na szybę. Transfer przezroczysty ułatwia ustawienie względem ramy i krawędzi.
- Duże formaty na mokro. Transfer papierowy, bo woda przechodzi przez papier.
Zbyt mocny transfer też bywa problemem: na delikatnym podłożu potrafi zerwać świeżo naklejony napis albo zostawić ślady kleju. Dlatego siłę dobiera się do folii, a nie na zapas. Więcej o samej folii kolorowej w tekście folia monomeryczna czy polimerowa.
Transfer a przygotowanie projektu
Wiele problemów z odbijaniem zaczyna się jeszcze w pliku. Elementy cieńsze niż 2-3 mm, kropki nad literami i drobne szeryfy mają tak małą powierzchnię, że klej transferu ledwie je chwyta. Przy wybieraniu łatwo je też zerwać razem z tłem. Jeśli napis ma być czytelny z daleka, lepiej od razu zaprojektować go w grubszym kroju.
Znaczenie ma też głębokość cięcia. Nóż plotera powinien przeciąć folię kolorową i klej, ale tylko zarysować silikon podkładu. Za płytkie cięcie sprawia, że litera trzyma się tła i nie przechodzi na transfer. Za głębokie przecina podkład, a wtedy fragmenty podkładu zostają przyklejone do liter i trafiają razem z nimi na podłoże.
Magazynowanie
Folia transferowa w rolce powinna leżeć w suchym miejscu, z dala od grzejników i słońca. Przegrzany klej robi się miękki i zostawia ślady na foliach, a przesuszony papier kruszy się na krawędziach. Rolki najlepiej przechowywać w oryginalnych opakowaniach, na stojąco albo zawieszone na osi, żeby nie odkształcić nawoju.
Transfer do napisów drukowanych
Naklejki drukowane i laminowane, docinane po obrysie, zwykle nie potrzebują transferu, bo są w jednym kawałku. Transfer przydaje się dopiero wtedy, gdy grafika drukowana jest ażurowa albo składa się z wielu osobnych elementów. Więcej o nadruku piszemy w tekście o druku na folii samoprzylepnej.
Aplikacja krok po kroku
- Przygotowanie podłoża. Odtłuść powierzchnię, na szybie usuń resztki silikonu i kamienia.
- Pozycjonowanie. Przyłóż napis z podkładem, zaznacz położenie taśmą malarską, zrób zawias z taśmy na górnej krawędzi.
- Zdjęcie podkładu. Odchyl napis na zawiasie i ściągnij podkład pod ostrym kątem.
- Naklejanie. Prowadź raklę od środka na boki, żeby wypchnąć powietrze. Na szybie możesz pracować na mokro z odrobiną płynu.
- Zdjęcie transferu. Zdejmuj go powoli, pod ostrym kątem. Jeśli litera się podnosi, dociśnij ją przez transfer i spróbuj ponownie.
Napisy na drzwi i przeszklenia w biurze opisujemy w tekście o naklejkach na drzwi szklane. Jeśli wolisz nie ryzykować, zleć montaż: przy wycenie podajemy serię folii i rodzaj transferu.
Wycena montażu z doborem serii
Wymiary szyb albo zdjęcie wystarczą. Dobierzemy klasę folii i odeślemy kartę techniczną wybranej serii.