Folia UV czy przeciwsłoneczna: czym się różnią i kiedy która

Obie folie mają blokadę UV na tym samym, typowo wysokim poziomie, więc wybór „UV czy przeciwsłoneczna” nie dotyczy tego, czy chronić przed ultrafioletem. Dotyczy tego, ile światła widocznego i ciepła chcesz odciąć oraz czy okno ma wyglądać jak dotąd. Ten tekst pokazuje różnice w kolejności, w jakiej je widać w praktyce, z wartościami typowymi dla klas materiałów. Szerszy kontekst znajdziesz w dziale folie okienne.

Trzy rodzaje promieniowania, które folia ma rozdzielić

Słońce dostarcza do szyby trzy składowe i każda zachowuje się inaczej.

• Ultrafiolet (UV). Niewidoczny, odpowiada za większość blaknięcia kolorów i starzenia materiałów. Szkło okienne zatrzymuje go tylko częściowo.
• Światło widzialne. To, co widzisz. Daje jasność, ale razem z ciepłem także odblaski i płowienie barw.
• Podczerwień (IR). Niewidoczna, przenosi głównie ciepło. To ona odpowiada za nagrzewanie się pomieszczenia.

Folia może zatrzymywać jedną, dwie albo wszystkie trzy składowe. Folia UV odcina głównie ultrafiolet i część podczerwieni, a zostawia światło widzialne. Folia przeciwsłoneczna odcina także dużą część światła widzialnego, ale to właśnie ono nadaje jej lustrzany wygląd.

Wartości z kart klas materiałów

Poniżej zestawienie typowych parametrów. Są to wartości dla klas materiału, a konkretną serię i jej kartę wysyłamy przy wycenie.

Widać od razu, że blokada UV jest równa, a różnicą jest ilość przepuszczonego światła. To ono rozstrzyga większość decyzji.

Kiedy wystarczy bezbarwna folia UV

Wybierz folię UV / IR, jeśli:

• celem jest ochrona podłogi, mebli, książek, obrazów lub towaru przed blaknięciem,
• okno nie może zmienić wyglądu, bo zarządca budynku, wspólnota albo konserwator wymaga jednolitej elewacji,
• pomieszczenie ma pozostać jasne i nie chcesz zapalać światła w pochmurne dni,
• w oknie stoją rośliny, które potrzebują światła,
• pracujesz w witrynie, gdzie klient ma widzieć towar bez przyciemnienia i odbić.

Folia bezbarwna to rozwiązanie „niewidoczne”. Nikt nie powie, że szyba ma folię, ale ty zauważysz, że kolory na podłodze wolniej płowieją. Jej szczegółowy opis znajdziesz w tekście o folii UV na okna.

Kiedy potrzebna jest folia przeciwsłoneczna

Wybierz folię przeciwsłoneczną, jeśli:

• pomieszczenie nagrzewa się latem tak, że klimatyzacja nie nadąża albo jej nie ma,
• odblaski na monitorach i ekranach utrudniają pracę,
• okno jest od południa lub zachodu i słońce pada na stanowiska pracy,
• chcesz za dnia zasłonić wnętrze przed wzrokiem z zewnątrz,
• zmiana wyglądu okna jest akceptowalna.

Płacisz za to światłem: przy ok. 18-20 % przepuszczalności pomieszczenie jest wyraźnie ciemniejsze, szczególnie w pochmurne dni i w zimie, gdy słońca jest mało. To warto przemyśleć przed zakupem. Opis klasy i jej ograniczeń znajdziesz w tekście o folii przeciwsłonecznej na okna.

Czego żadna z tych folii nie zrobi

• Nie zapewni prywatności całą dobę. Bezbarwna folia nie zmienia widoczności w żadną stronę, lustrzana działa tylko za dnia. Do prywatności po zmroku służy folia matowa. Różnice omawiamy w porównaniu lustro weneckie czy folia matowa.
• Nie zabezpieczy przed stłuczeniem. Folie UV i przeciwsłoneczne są cienkie i nie służą do trzymania odłamków. Do tego stosuje się folie ochronne, o których piszemy w tekście o folii antywłamaniowej.
• Nie zastąpi izolacji okna. Ograniczają dopływ energii słonecznej, lecz nie poprawiają parametrów ciepłochronnych okna jako konstrukcji.
• Nie zatrzymają całego blaknięcia. Część barw płowieje także od światła widzialnego i ciepła.

Kwestia ciepła: skąd bierze się różnica

Wiele osób zakłada, że folia UV chroni przed upałem tak samo jak przeciwsłoneczna. Tak nie jest, bo większość ciepła słonecznego przenosi podczerwień i światło widzialne, a nie ultrafiolet. Folia UV / IR zatrzymuje ultrafiolet i część podczerwieni, więc wnętrze nagrzewa się wolniej niż za czystą szybą, ale nie tak wolno jak za folią, która odbija także światło widzialne.

Uczciwa odpowiedź na pytanie „o ile stopni chłodniej” brzmi: zależy od okna, strony świata, wielkości przeszklenia, wentylacji i wyposażenia pomieszczenia. Nie podajemy liczb stopni, bo żadna nie byłaby prawdziwa dla twojego okna. Jeśli potrzebujesz potwierdzenia, najlepiej obejrzeć próbkę na własnej szybie i porównać odczucia w upalny dzień.

Dwie folie na jednej szybie

Czasem ktoś pyta, czy można dołożyć folię UV na istniejącą przeciwsłoneczną albo odwrotnie. Zasadniczo nie. Obie pochłaniają energię, a dwie warstwy zwiększają nagrzewanie szyby, co przy niektórych pakietach zespolonych może zwiększyć naprężenia termiczne. Dodatkowo druga folia na pierwszej zaburza przyczepność i trwałość, a gwarancja producenta bywa wtedy nieważna. Zawsze sprawdź kartę techniczną serii i dokumentację szyby, a w razie wątpliwości zapytaj producenta.

Dopasowanie do typu szyby

Przed zamówieniem trzeba znać typ szkła: pojedyncze, zespolone, hartowane, laminowane, z powłoką niskoemisyjną. Folia przeciwsłoneczna, która pochłania więcej energii, jest tu ważniejszym źródłem ryzyka niż bezbarwna UV, ale żadnej nie należy kleić „na zapas”. Oznaczenie na brzegu szyby, zdjęcie profilu okna i dokumentacja producenta to minimum informacji. Ogólny przegląd rodzajów folii w tekście folia na okna: rodzaje i dobór.

Sezonowość: kiedy warto działać

Zainteresowanie folią przeciwsłoneczną rośnie wraz z początkiem sezonu upałów, ale decyzję o montażu najlepiej podjąć wcześniej, żeby spokojnie obejrzeć próbki i nie wybierać folii w pośpiechu podczas pierwszej fali upałów. Folia UV nie ma sezonu: promieniowanie ultrafioletowe działa przez cały rok, także zimą, szczególnie gdy niskie słońce wpada głęboko do pomieszczeń.

Jak zdecydować w pięciu pytaniach

1. Czy okno ma wyglądać jak dotąd? Jeśli tak, folia UV / IR.
2. Czy głównym problemem jest upał lub odblask? Jeśli tak, folia przeciwsłoneczna.
3. Czy wnętrze może być wyraźnie ciemniejsze? Jeśli nie, folia UV / IR.
4. Czy potrzebujesz prywatności za dnia? Jeśli tak, folia przeciwsłoneczna lub mrożona.
5. Czy szyba to pakiet zespolony z powłoką? Jeśli tak, sprawdź zgodność przed zamówieniem.

Jeśli odpowiedzi prowadzą w różne strony, uruchom kreator doboru folii albo zajrzyj do przewodnika po foliach.

Scenariusze: dwa te same okna, dwa różne wybory

Różnicę najlepiej widać na przykładach. Poniższe opisy są ilustracją zasad, a nie relacją z konkretnych realizacji.

Salon od południa w mieszkaniu. Drewniana podłoga i sofa przy dużym przeszkleniu płowieją, a latem jest gorąco. Jeśli domownicy akceptują, że pokój będzie wyraźnie ciemniejszy, a widok z okna przyciemniony, folia przeciwsłoneczna ogranicza ciepło i odblaski. Jeśli wolą jasny salon i nie chcą zmieniać wyglądu okna od ulicy, bezbarwna folia UV / IR zwolni blaknięcie, ale nie zrobi z pokoju chłodnej piwnicy.

Witryna sklepu z odzieżą. Towar na wystawie płowieje, a klienci mają widzieć ubrania w naturalnych kolorach. Lustrzana folia zmieniłaby witrynę w lustro i zasłoniła towar. Wybór pada na bezbarwną UV / IR. Jeśli wewnątrz zdarzają się też odblaski na ekranach kas, pomaga zasłona lub osłona stanowisk.

Biuro z open space od zachodu. Po południu słońce wpada głęboko, a pracownicy zasłaniają okna roletami. Folia przeciwsłoneczna stale ogranicza słońce i odblaski, więc rolety nie muszą być opuszczone. Cena to mniej światła dziennego.

Gabinet z cennym wyposażeniem i okazjonalnym słońcem. Bywa, że słońce wpada tylko krótko w roku, ale uszkadza materiały. Tu bezbarwna folia UV jest rozsądniejsza niż ciemna: ogranicza szkodliwe promieniowanie, nie obciążając codziennego światła.

Mity i uproszczenia

• „Folia UV chroni przed upałem tak samo jak przeciwsłoneczna.” Nie. Główna część ciepła pochodzi z podczerwieni i światła widzialnego, których bezbarwna folia nie odbija tak skutecznie.
• „Ciemna folia lepiej chroni przed UV.” Niekoniecznie. Obie klasy mają typowo tę samą blokadę UV, a przyciemnienie dotyczy światła widzialnego.
• „Po zamontowaniu folii nic już nie wyblaknie.” Blaknięcie zwalnia, nie zatrzymuje się.
• „Folia przeciwsłoneczna zastąpi klimatyzację.” Ogranicza nagrzewanie, ale nie chłodzi powietrza.
• „Bezbarwna folia jest niewidoczna dla każdego.” Przy bezpośrednim porównaniu z czystą szybą różnicę da się zauważyć, bo folia przepuszcza ok. 70 % światła, a nie całość.

O co zapytać wykonawcę, porównując obie klasy

1. Jaka seria i czy dostanę jej kartę techniczną z VLT i blokadą UV?
2. Jakie są zalecenia producenta dla mojego typu szyby?
3. Czy seria ma klasyfikację ogniową, jeśli wymaga jej zarządca budynku?
4. Po której stronie szyby będzie montowana i jak ją myć?
5. Czy mogę zobaczyć próbkę na moim oknie przed zamówieniem całości?
6. Czy folia pozwala na łączenie z innymi rozwiązaniami, na przykład z roletą lub zasłoną?

Jak czytać kartę techniczną, żeby nie dać się zwieść

Dwie folie z tej samej klasy mogą mieć różne parametry, dlatego przy porównaniu patrz na kartę serii, a nie na nazwę handlową. Zwróć uwagę na cztery pozycje. Pierwsza to przepuszczalność światła widzialnego, bo to ona mówi, jak ciemno będzie w pokoju. Druga to blokada UV, która w obu klasach jest typowo na podobnym poziomie. Trzecia to zalecenia dla typu szyby, bo producent zwykle wymienia szkła, na których folia może być stosowana, i takie, na których wymaga konsultacji. Czwarta to warunki montażu i pielęgnacji, w tym strona szyby, od której folię się nakleja. Jeśli któraś z tych informacji jest w ofercie pominięta, poproś o uzupełnienie przed decyzją.